News

Positief bericht van Het Parool over VU-natuurkunde

School lokt beta's het lab in

Het Pieter Nieuwlandcollege in Oost heeft sinds kort een voor een middelbare school wel erg bijzonder laboratorium voor exacte vakken. 'We kunnen hier echt onderzoek doen.'

De vijftienjarige leerlingen John Ashworth en Senne Zeinstra hebben bij een fietsenmaker een oude fiets op de kop getikt waar ze in het nieuwe Regiolab van het Pieter Nieuwlandcollege in staan te zagen. "We gaan een windturbine maken voor op de fiets, waarmee je energie kunt opwekken en kunt opslaan," zegt John. "Die kan dan teruggegeven worden aan het energienetwerk als bijvoorbeeld een ov-fiets weer in de stalling staat," legt Senne uit.

Derde en vierde klas leerlingen van het Pieter Nieuwlandcollege en het Cygnus Gymnasium maken sinds een paar weken gebruik van het nieuwe lab waar alle faciliteiten aanwezig zijn om echte experimenten uit te voeren in bètavakken. "We kunnen ons model testen in de windtunnel die we hier op school hebben," zegt John.

Er zijn ook een geluiddichte ruimte voor geluidsonderzoek, een lichtdichte ruimte waar leerlingen bijvoorbeeld elkaars ogen kunnen bestuderen, waar ze optische experimenten doen en waar leerlingen hologrammen kunnen maken. Op het dak staan binnenkort gratis door Greenchoice beschikbaar gestelde zonnepanelen, een telescoop en een plantenkas voor biologische experimenten.

"Met deze faciliteiten kunnen we leerlingen veel beter laten zien hoe bijzonder de natuurwetenschappen zijn. Dat helpt om meer jongeren op de havo en het vwo enthousiast te maken voor exacte vakken," zegt Hans van Dijk, leraar natuur- en scheikunde. "Onderzoek doen is zo leuk doordat je van tevoren nooit weet wat er precies uitkomt. Het is een ontdekkingstocht en we willen graag overbrengen hoe spannend dat is." Van Dijk is de drijvende kracht achter het lab, dat zich richt op 'groen, energie en technologie' en waarbij samengewerkt wordt met zowel de VU als de UvA. In sommige gevallen kunnen leerlingen ook echt een bijdrage leveren aan wetenschappelijk onderzoek, zegt Van Dijk.

Voor experimenten die wat meer tijd vergen, worden webcams ingezet. "Leerlingen kunnen dan ook thuis verder werken. In de stroombak kun je dan bijvoorbeeld elk uur meten hoe zich een meander vormt of hoe het met de doorzichtbaarheid van het water is gesteld."

De leerlingen zijn druk bezig met het voorbereiden van een tentoonstelling voor de officiële opening van het lab door Wubbo Ockels, begin november.

Carlo Locsin maakt een model voor een marslander, Yvette Oortwijn en Iris de Ruiter werken aan een opstelling waarin zij een zonnecentrale nabootsen en Roni Güner laat zien hoe de techniek van een TomTom werkt. "Veel mensen denken dat een satelliet al het werk doet, maar de informatie komt uit een supercomputer die met satellieten contact maakt."

Op termijn moeten ook andere scholen van de faciliteiten in het Pieter Nieuwlandcollege gebruik kunnen maken. Bovendien wil Van Dijk aan de vele verzoeken van basisscholen voldoen.

Als de bel gaat en het lesuur is afgelopen, vraagt Senne of hij met John nog even door mag werken tijdens hun tussenuur. Van Dijk tevreden: "Dat is nu wat we graag zien, leerlingen die het leuk vinden om hier met hun projecten bezig te zijn."

Wetenschap is blij en doet mee

Natuurkundige Gerrit Kuik van de Vrije Universiteit Amsterdam werkt samen met het Pieter Nieuwlandcollege.

"Een lab zoals de school nu heeft, is van belang om leerlingen onderzoeksvaardigheden aan te leren. We hebben behoefte aan mensen die daar goed in zijn."

De VU stelt materialen beschikbaar en ondersteunt de scholen met expertise.

Kuik: "In de afgelopen tien jaar is er veel gedaan om een grotere instroom van bètastudenten te krijgen. Laten zien wat voor onderzoek wij doen aan leerlingen van middelbare scholen, is daar een onderdeel van."

Dat heeft effect gehad en heeft geleid tot een toename van twintig procent. Vooral meer meisjes kiezen exact. "Het zou mooi zijn als we dat in de komende jaren kunnen doorzetten, maar helaas dreigt het bètaplatform, waarin verschillende instellingen samenwerken, wegbezuinigd te worden."